Leczenie
Uzależnienie jest chorobą zagrażającą zdrowiu i życiu
W leczeniu osób uzależnionych stosowane są różne szkoły psychoterapeutyczne oraz postępowania farmakologiczne, ale żaden program leczniczy nie gwarantuje wyleczenia. Brak leczenia powoduje dalsze systematyczne pogarszanie się stanu psychicznego i fizycznego. Natomiast zaleczenie choroby pozwala na powrót do prawidłowego życia.
LECZENIE DETOKSYKACYJNE
Detoksykacją nazywane są różne procedury medyczne i niemedyczne, których celem jest:
* usunięcie substancji toksycznych z organizmu łagodzenie objawów zespołu abstynencyjnego
* leczenie chorób związanych z przewlekłym przyjmowaniem substancji psychoaktywnych
* motywowanie do dalszego leczenia
* edukacja w zakresie problemów zdrowotnych związanych z uzależnieniem
Detoksykacja jest „fazą wstępną” do rozpoczęcia leczenia uzależnienia Przebycie leczenia detoksykacyjnego nie zapobiega występowaniu nawrotów uzależnienia.
Leczenie detoksykacyjne może być prowadzone w warunkach szpitalnych bądź ambulatoryjnych.
W Polsce oddziały detoksykacyjne są organizowane zazwyczaj przy oddziałach psychiatrycznych.
Leczenie ambulatoryjne odbywa się w poradniach uzależnień lub w domu pacjenta.
Leczenie farmakologiczne odstawiennych zespołów zazwyczaj jest konieczne u uzależnionych od:
* alkoholu
* leków uspokajających i nasennych
* opiatów oraz w przypadku stanów psychotycznych u uzależnionych od:
* amfetaminy i kokainy
* substancji halucynogennych
PROGRAMY LECZNICZO–REHABILITACYJNE tzw. PROGRAMY DRUG FREE
Celem tego typu leczenia jest utrzymanie abstynencji i poprawa funkcjonowania psychicznego i społecznego.
Podstawową metodą leczenia jest psychoterapia, społeczność terapeutyczna (bez leczenia farmakologicznego uzależnienia).
W Polsce zorganizowano (MONAR, Służba Zdrowia, kościół katolicki i inne kościoły, gminy itp.) dużą sieć stacjonarnych ośrodków rehabilitacyjno-leczniczych, gdzie realizowane są programy krótko- i długoterminowe.
Leczenie ambulatoryjne
Odbywa się w poradniach uzależnień, punktach konsultacyjnych, innych placówkach leczniczych, gdzie formą dominującą leczenia jest psychoterapia grupowa.
Opieka postrehabilitacyjna
Jest prowadzona przez różnorodne ośrodki i programy społeczne, nacelowane na przystosowanie się do życia poprzez:
* oddziaływania wychowawcze
* pracę
* zapełnienie wolnego czasu
* kontynuowanie nauki/ nauka zawodu
* i wiele innych
LECZENIE SUBSTYTUCYJNE
Leczenie substytucyjne jest formą opieki medycznej wykorzystującej do leczenia zazwyczaj podobną w działaniu lub rzadko tę samą substancję która spowodowała uzależnienie. Taką substancję określa się mianem agonisty.
Leczenie substytucyjne, jak dotychczas, jest stosowane w:
* uzależnieniu od opiatów uzależnieniu od nikotyny
Leczenie substytucyjne, czyli zastępowanie narkotyku określonym agonistą ma na celu:
* osiągnięcie kontrolowanej formy uzależnienia
* wyrównanie stanu zdrowia
* zapobieganie występowaniu powikłań uzależnienia
Wraz z farmakoterapią substytucyjną stosowane są oddziaływania psychoterapeutyczne, pomoc prawna, socjalna.
LECZENIE NAWROTÓW W UZALEŻNIENIU
Osoba raz uzależniona, pozostaje uzależniona do końca życia, a więc znajduje się w grupie zwiększonego ryzyka wystąpienia nawrotu choroby
Neurobiologiczne mechanizmy oraz przyczyny powstawania nawrotów (powrót objawów chorobowych głównie silne pragnienie przyjęcia substancji psychoaktywnej) nie są w pełni wyjaśnione. Niewątpliwie podstawową rolę odgrywają: pamięć, oddziaływania i bodźce środowiskowe oraz wybrane układy funkcjonalne mózgu, w tym układ nagrody
Wybrane sygnały ostrzegawcze nawrotu:
* powrót do dawnych nawyków i zachowań
* negatywne stany emocjonalne (np. frustracja, złość, depresja, nuda)
* negatywne doznania somatyczne ( potliwość, pojedyncze objawy zespołu odstawiennego, bezsenność)
* gwałtowna potrzeba sprawdzenia „własnej kontroli” (np. „zapalę raz, tylko jeden raz”)
* konflikty interpersonalne (kłótnie, kolizje prawem)
* presja środowiskowa (np. przebywanie z dawnymi znajomymi którzy są nadal związani z „problemem”)
* pozytywne stany emocjonalne
Zapobieganie występowaniu nawrotów jest poważnym problem leczniczym
Specjalne programy nastawione na zapobieganie nawrotom uzależnienia bazują na:
* oddziaływaniach psychoterapeutycznych
* farmakoterapii (w tym leczenie substytucyjne oraz leczenie antagonistami receptorów opioidowych – naltrekson)
* programach łączących farmakoterapię i psychoterapię.
POMOC MEDYCZNA W NAGŁYCH PRZYPADKACH
Osoby przyjmujące substancje psychoaktywne wymagają natychmiastowej interwencji lekarskiej w stanach bezpośredniego zagrożenia życia lub kiedy stwarzają zagrożenie dla innych osób. Stany te najczęściej występują:
* w zatruciach/przedawkowaniach
* przy próbach samobójczych
* w zaburzeniach świadomości
* w znacznym podnieceniu psychoruchowym
* w zachowaniach agresywnych
Stan zatrucia wymaga właściwej pomocy. Szybkie podjęcie leczenia objawowego lub przyczynowego decyduje o rokowaniu
Zatrucia przebiegające ze znacznym podnieceniem, w zaburzeniach psychotycznych czy świadomości wymagają zabezpieczenie chorego przed samouszkodzeniem lub uszkodzeniem innych osób.
Tego typu pomocy udzielają oddziały szpitalne OIOM i ośrodki leczenia ostrych zatruć a w przypadkach podniecenia w stanach psychotycznych czy zaburzeń świadomości oddziały psychiatryczne
| « poprzednia | następna » |
|---|



